หลักการและเหตุผล
วิทยาการอันทันสมัยในปัจจุบันทําให้เราสามารถบันทึกภาพข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ไว้ด้วยวิธีการต่างๆ ซึ่งสามารถเก็บเรื่องราวหลากหลายได้อย่างครบถ้วน ไม่ว่าจะเป็นการใช้กล้องบันทึกภาพและวิดีทัศน์ระบบดิจิตอล กล้องจุลทรรศน์ กล้องจุลทรรศน์อิเลกตรอน ฯลฯ อย่างไรก็ตามเรายังเห็นนักวิทยาศาสตร์จํานวนมากมายที่ยังคงใช้ภาพวาดเพื่อแสดงข้อมูลการค้นพบต่างๆ ที่เป็นเช่นนี้ เพราะภาพวาดมีข้อได้เปรียบภาพถ่ายหลายประการ โดยเฉพาะในทางธรรมชาติวิทยาแล้ว ภาพวาดซึ่งแสดงกายวิภาคและสัณฐานของสิ่งมีชีวิต หรือลักษณะรูปร่างรูปทรงของสิ่งศึกษาด้านกายภาพ ได้ผ่านการเรียบเรียงและปรับปรุงข้อมูลให้ถูกต้องแม่นยำ สามารถช่วยในการระบุชนิดสิ่งมีชีวิต และสิ่งไม่มีชีวิตได้นอกจากนั้นภาพวาดเป็นภาพตัวแทนของประชากร ทําให้เราสามารถประมวลลักษณะสําคัญของกลุ่มสิ่งมีชีวิต หรือลักษณะโดยรวมของสิ่งไม่มีชีวิตประเภทนั้นๆ ได้ในภาพวาดหนึ่งภาพ ในขณะที่ภาพถ่ายโดยกล้องถ่ายภาพ จําเป็นต้องเฉพาะเจาะจงลงไปที่ตัวอย่างเพียงชิ้นเดียว อีกประการหนึ่งภาพถ่ายมักมีบริเวณที่ไม่ชัดและมีเงามืดซึ่งทําให้ไม่สามารถบอกรายละเอียดในบริเวณนั้นๆ ได้แต่ภาพวาดที่ดีสามารถแสดงรายละเอียดของชั้นเซลล์เนื้อเยื่อและอวัยวะที่ทับซ้อนกัน สามารถเน้นรายละเอียดที่สําคัญหรือประกอบชิ้นส่วนที่แตกหักหลุดออกจากกันลงบนกระดาษ ด้วยเหตุต่างๆ เหล่านี้ ทําให้ภาพวาดยังคงมีความสําคัญต่อการแสดงผลทางวิทยาศาสตร์ไม่เสื่อมคลาย
นักวาดภาพทางวิทยาศาสตร์ที่ดีควรมีความรู้เรื่องโครงสร้างของสิ่งที่วาดมีข้อมูลพื้นฐานของตัวอย่างนั้น ๆ และรู้จักเทคนิคที่เหมาะสมในการนําเสนอผู้ถ่ายทอดภาพทางวิทยาศาสตร์ควรมีความสนใจทางศิลปะและมีความรู้ทางวิทยาศาสตร์พอสมควรเพื่อให้สามารถประยุกต์ข้อเท็จจริงเข้ากับความคิดสร้างสรรค์ได้อย่างกลมกลืน เพราะ ภาพเพื่องานทางวิทยาศาสตร์ ไม่เพียงต้องให้ข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ได้มากที่สุดและถูกต้องที่สุดเท่านั้น แต่ยังต้องมีความสวยงามชวนดูอีกด้วย
ภาควิชาพฤกษศาสตร์ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ตระหนักถึงความสำคัญของปัญหานี้ จึงได้เปิดสอนวิชานิทัศน์ทางวิทยาศาสตร์ (Scientific Illustrations) สำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีขึ้นเป็นครั้งแรกในปีการศึกษา 2541 และเล็งเห็นว่ายังมีนิสิตนักศึกษา ครูอาจารย์ ข้าราชการ และประชาชนอีกหลากหลายอาชีพที่มีความสามารถและสนใจใคร่เรียนรู้วิชาสาขานี้ ภาควิชาพฤกษศาสตร์ฯ จึงได้ริเริ่มจัดการอบรมเชิงปฏิบัติการเรื่องการวาดภาพทางวิทยาศาสตร์ขึ้น เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจในหลักการการวาดภาพทางวิทยาศาสตร์ โดยเปิดโอกาสให้ผู้เข้าอบรมเลือกตัวอย่างศึกษาที่ตนเองสนใจ เช่น ดอกไม้ แมลง สัตว์ สตาฟฟ์ กระดูก ภาพดวงดาว ทั้งนี้โดยหวังให้นักวิทยาศาสตร์หันมาตระหนักถึงความสำคัญของวิชานิทัศน์ทางวิทยาศาสตร์ ในฐานะส่วนประกอบสำคัญส่วนหนึ่งที่จะช่วยให้นักวิทยาศาสตร์สามารถเสนอผลงานได้มาตรฐานระดับนานาชาติ
กำหนดการอบรม
ระหว่างวันที่ 1-3 พฤษภาคม 2556 (พุธ-พฤหัส-ศุกร์)
| วันพุธที่ 1 พฤษภาคม 2556 |
|
9.00-10.30 น. (ห้อง B201 และ ห้อง N300) |
- หลักการวาดภาพทางวิทยาศาสตร์
- ขั้นตอนและอุปกรณ์การวาดภาพ
- วิธีการเก็บรักษาภาพวาด
|
| 11.00-16.00 น.. |
- การร่างภาพ และการให้แสง-เงา
- ฝึกการร่างภาพเบื้องต้น
|
| วันพฤหัสที่ 2 พฤษภาคม 2556 |
|
| 9.00-12.00 น. |
- ฝึกร่างภาพตัวอย่างทางวิทยาศาสตร์ที่นำมา เช่น ดอกไม้ ผลไม้ สัตว์สตัฟฟ์ ปลา แมลง กระดูก หอย
|
| 13.00-16.00 น. |
|
| วันศุกร์ที่ 3 พฤษภาคม 2556 |
|
| 9.00-12.00 น. |
- เทคนิคการใช้ผงถ่าน และดินสอ
|
| 13.00-16.00 น. |
|
จำนวนผู้เข้ารับการอบรม จำนวน 50 คน
สถานที่อบรม
- ณ ห้อง B201 ชั้น 2 ตึก B และ ห้อง N 300 ชั้น 3 ตึก N คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ถนนพระรามที่ 6 เขตราชเทวี กทม. 10400 โทรศัพท์: 0-2201-5232, 0-2201-5240 หรือโทรสาร: 0-2354-7172
คุณสมบัติของผู้เข้าอบรม
- ครูอาจารย์ นักวิทยาศาสตร์ หรือนิสิตนักศึกษา
- ข้าราชการ พนักงาน เจ้าหน้าที่ หรือลูกจ้างจากหน่วยงานภาครัฐบาล หรือรัฐวิสาหกิจ ที่ได้รับอนุมัติจากผู้บังคับบัญชาให้เข้ารับการอบรมได้โดยไม่ถือเป็นวันลา
และสามารถเบิกค่าลงทะเบียนเข้ารับการอบรมได้
- ผู้สนใจทั่วไป
วิทยากร
ดร. ศศิวิมล แสวงผล อาจารย์ผู้ควบคุมวิชานิทัศน์ทางวิทยาศาสตร์ (Scientific Illustrations) ภาควิชาพฤกษศาสตร์ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ผ่านการศึกษาวิชา Biological Illustrations ซึ่งสอนโดย Mrs. Marion R. Sheehan นักวาดภาพทางพฤกษศาสตร์ผู้มีชื่อเสียง ณ University of Florida , U . S . A .
ร่วมด้วยวิทยากร คือ คุณสุนิตสรณ์ พิมพะสาลี, คุณณรงค์ศักดิ์ สุกแก้วมณี, คุณพีระณัฏฐ์ โบกรณีย์, นางฐานิสรา วงศ์กำแหง และ นางสาวอุมาพร ศิริวัฒนกุล
ค่าลงทะเบียน
ท่านละ 3,500 บาท รวมค่าอุปกรณ์ อาหารว่างและอาหารกลางวัน โดยสามารถชำระค่าลงทะเบียนผ่าน ธนาคารไทยพาณิชย์ สาขารามาธิบดี บัญชีออมทรัพย์ เลขที่ 026-4-25468-7 ในนามภาควิชาพฤกษศาสตร์ 2549
ปิดรับสมัคร 28 เมษายน 2556
ส่งใบสมัครและสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่
คุณลดาวัลย์ และคุณชาลิสา ภาควิชาพฤกษศาสตร์ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ถนนพระราม ที่ 6 ราชเทวี กทม. 10400
โทรศัพท์: 0-2201-5232 โทรสาร: 0-2354-7172 e-mail address:
scssg@mahidol.ac.th
ดาวน์โหลดใบสมัคร
ใบลงทะเบียน
|