Webboard : รบกวนอธิบายกลไกการเปลี่ยนน้ำตาลเป็นไขมันไตรกลีเซอไรด์ด้วยค่ะ

 
Date Content
ศิษย์เก่ามหิดล
28-08-2012 12:05:44
อยากทราบกลไกการเปลี่ยนน้ำตาลเป็นไขมันไตรกลีเซอไรด์อย่างละเอียด ขอขอบคุณล่วงหน้านะคะ ^^
KY
31-08-2012 21:31:22
เอาแบบง่ายๆเลยนะครับ

สมมติเรากินน้ำตาลหรือสารอาหารประเภทคาร์โบไฮเดรตไปเยอะๆ ผ่านกระบวนการย่อย กลายเป็นน้ำตาลกลูโคส (Gluc) ลอยไปลอยมาในกระแสเลือด เมื่อระดับน้ำตาลในเลือดมีเยอะเกินไป ร่างกายก็หลั่งฮอร์โมนอินซุลิน (ลองติดตามงานวิจัยอาจารย์ SJ ดูจะเข้าใจกลไกว่าทำไมร่างกายถึงหลั่งฮอร์โมนนี้ได้ในสภาวะนี้) ฮอร์โมนตัวนี้ก็ไปป่าวประกาศบอกเซลล์ทั่วร่างกายว่าให้ช่วยกันเอาน้ำตาล Gluc ออกจากกระแสเลือดหน่อย แต่เซลล์ที่ออกแรงช่วยเยอะหน่อยก็คือเซลล์กล้ามเนื้อและเซลล์ตับ

การจะเอา Gluc เข้าเซลล์จะให้มันผ่าน plasma membrane ไปเฉยๆก็คงไม่ได้ เพราะ lipid bilayer membrane ไม่ชอบน้ำตาลที่มีขั้ว เลยต้องอาศัยโปรตีน glucose transporter (GLUT) พาเข้าไป ทีนี้ปกติแล้วในเซลล์กล้ามเนื้อ GLUT จะอยู่ในเมมเบรนของ ER แต่พอ insulin มากระตุ้นก็จะถูกลำเลียงมาอยู่บนผิวเซลล์ ทีนี้ Gluc ก็เข้าเซลล์ได้แล้วผ่านกระบวนการ simple diffusion เมื่อเข้าไปแล้วถึงจุดหนึ่งความเข้มข้นของ Gluc ภายในเซลล์ก็จะสูงใกล้่เคียงกับในกระแสเลือดเพราะเซลล์มันมีพื้นที่เล็กนิดเดียว ถ้าถึงจุดนี้เจ้า Gluc ก็จะวิ่งเข้าวิ่งออกจากเซลล์ผ่าน GLUT ได้ ก็จะไม่บรรลุวัตถุประสงค์ที่ต้องการให้น้ำตาลในเลือดลดลง แต่เซลล์ฉลาดกว่านั้น คือเมื่อ Gluc เข้าไปในเซลล์แล้วก็จะจับมันเติม phosphate โดยเอนไซม์ hexokinase (glucokinase) เป็น glucose-6-phosphate (G-6-P) เมื่อมี phosphate แล้วคราวนี้ GLUT ก็จะไม่รู้จักและไม่ยอมให้มันวิ่งออกจากเซลล์

เอาล่ะ คราวนี้ Gluc เข้าเซลล์ เป็น G-6-P แล้วแต่ปัญหายังไม่จบ เพราะถึงแม้มันออกไปจากเซลล์ไม่ได้แต่มันก็จะก่อให้เกิดปัญหา osmotic pressure ขึ้นภายในเซลล์ มีน้ำตาลมากน้ำก็จะตามเข้ามาแล้วเซลล์ก็จะแตก ก็ต้องกำจัด Gluc ออกจากเซลล์ด้วยเช่นกัน วิธีที่ง่ายที่สุดก็คือเปลี่ยนให้มันอยู่ในรูปของของแข็งที่ไม่ละลายน้ำ ซึ่งก็คือ glycogen นั่นเอง เอาล่ะตอนนี้เซลล์กล้ามเนื้อและตับก็จัดการเปลี่ยน G-6-P ไปเป็นไกลโคเจน จนไกลโคเจนมันมากจนไม่มีที่เก็บแล้ว ก็จะเจอปัญหาต่อไปเพราะน้ำตาลที่ยังคงเหลืออยู่เยอะในกระแสเลือดก็ทยอยเข้าเซลล์มาอีก

เซลล์จะทำอย่างไรล่ะทีนี้ ในเมื่อเก็บเป็นไกลโคเจนไม่ได้ ก็สลายมันซะเลยดีมั้ย เซลล์ก็คงคิดว่าเออ ดี สลายมันซะ ว่าแล้วก็จัดการจับ G-6-P เข้ากระบวนการ glycolysis จนได้ pyruvate และเปลี่ยนต่อเป็น acetyl CoA ตามปกติแล้ว  acetyl CoA ก็จะต้องเข้าสู่ TCA cycle เพื่อสลายต่อเป็น CO2 แล้วได้ NADH มาจำนวนนึง ที่เมื่อเข้าสู่ electron transport chain แล้วก็จะได้ ATP มาใช้งาน ถ้าเรากินน้ำตาลแล้วออกกำลังกายเพียงพอ มันก็น่าจะจบแค่นี้ ไม่มีไขมันสะสม

แต่ถ้าเรากินน้ำตาลเยอะ แต่ไม่ได้ออกกำลังกาย ร่างกายไม่ได้ต้องการพลังงาน TCA cycle ก็จะถูกยับยั้ง คราวนี้ก็จะมีปัญหา เพราะ acetyl CoA ที่สร้างมาเยอะแยะก็เข้า TCA cycle ไม่ได้ ถ้าปล่อยไว้มันก็จะไปยับยั้งการสลายน้ำตาลที่ยังมีอยู่อีกเยอะในเซลล์และในกระแสเลือด ก็ต้องหาทางเอา acetyl CoA ไปทำอะไรซักอย่างนึง ง่ายที่สุดก็คือเอามันมาต่อกันทีละตัว จาก 2 carbon ก็เพิ่มเป็น 4 carbon ...... จนได้กรดไขมัน สร้างมาเยอะๆแล้วก็เอาไปต่อกับ glycerol (เปลี่ยนมาจาก intermediate ของ glycolysis) ก็จะได้ triglycerides

จบ
small
15-09-2014 11:24:27
ขอบคุณค่ะ 
tai takeshi
01-12-2015 09:07:55
เข้าใจง่ายจังเลย ขอบคุณคร้าบบบบบ
A
25-01-2017 08:38:29
กำลังสงสัยเรื่องนี้ เลยแวะมาอ่านค่ะ ขอบคุณมากค่า
Nattapol Seehawat
09-10-2017 11:48:57
All non-essential lipids can be generated from acetyl-CoA

ผมก็เกือบหลงทางไปแล้ว คำถามดีมากครับ
ขอบคุณมากครับ กำลังสงสัยเรื่องนี้เหมือนกัน
Nattapol Seehawat
16-10-2017 18:43:24
พอไปทบทวนเรื่อง NAD, NADH ของอาจารย์พิมพ์ใจ ก็เลยเจอเรื่องที่น่าจะเกี่ยวมากขึ้น
กระทู้โนเบลอีกแล้ว อิอิ
รูปจาก Biochemistry เล่มหนึ่งที่เอดิชั่นแรกได้แปลเป็นภาษาไทย ของทีมอาจารย์ภาควิชาชีวเคมี คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ผมว่าเล่มนี้ดีทีเดียว

จากคำถาม Glucose -> triglycerides ใช้แผนภาพนี้พอจะเข้าใจได้ ส่วนรายละเอียดก็ต้องที่จริงเด็กมอปลายก็ท่องไกลโคไลซีสได้นะครับ (โนเบล)
ของสำคัญคือ อะซิติ้วโคเอฮะ อินเตอร์มีเดียตในกลไกนี้ ตามที่อาจารย์ KY บอกเลยฮะ ว่าส่วนเกินก็จะเอาไปเก็บเป็นไขมัน เพราะเบากว่าแต่พลังงงานเยอะกว่า แต่ถ้าจากแผนภาพนี้จะเห็นเลยว่า อาหารแทบทุกชนิด สารชีวโมเลกุลพื้นฐานทั้งสามตัว เปลี่ยนแปรไปเก็บไว้เป็นไขมันได้ทั้งหมดเลย ผ่าน acetyl coA ครับ

ส่วนอย่างละเอียดนั้นก็ลองหาดูครับน่าจะเป็นข้อสอบที่ดีมากกว่านะ
ปัจฉิมลิขิต โนเบลเท่าที่รู้ก็ Embden-Meyerhof theory ของ glycolysis ครับ
Nattapol Seehawat
19-10-2017 14:45:46
Matt
19-10-2017 15:21:22
ผมว่าอันนี้ชัดดี ความรู้ดี ๆ ใกล้ตัว
ที่มา: เอกสารประกอบการสอนของ Assist. Prof. Chatchawan Srisawat MD. Ph.D. ภาควิชาชีวเคมี คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
เด็กม.5สักคน
04-11-2017 20:35:49
เข้าใจง่ายจนเด็กม.5ยังเข้าใจ ขอบคุณมากค่ะะ
หนูบัว
11-12-2017 03:04:30
ช่วยหนูด้วยค่า เพิ่งเปิดมาอ่านเจอ หนูอยากทราบกลไกการของสัตว์เคี้ยวเอื้อง การเปลี่ยนกูลโคสเป็นไขมันไตรกลีเซอไรด์สะสม หรือไขมันแทรกในกล้ามเนื้ออย่างละเอียด สอบคอมพลีส  รอบแรกไม่ผ่าน จะสอบรอบสองแล้วจ้า ถ้าไม่ผ่านคราวนี้รีไทด์แน่ๆ ขอบคุณล่วงหน้ามากๆๆๆนะคะ  ปล. โคขุน จะแต่งต่างจาก สัตว์กระเพาะเดี่ยวคือ ไม่สามารถผลิตเอนไซม์คาร์นิทีนได้จ้า หรือ ถ้าผลิตได้ จะน้อยๆมากๆ   

Reply : รบกวนอธิบายกลไกการเปลี่ยนน้ำตาลเป็นไขมันไตรกลีเซอไรด์ด้วยค่ะ
Content
Validation  
By